Hemoroidy, guzki krwawnicze, żylaki odbytu (greckiego ,,krwawienie’’) to choroba odbytnicza, na którą zapadają miliony ludzi na całym świecie. Przypadłość ta uchodzi za wstydliwą, z pewnością jest uciążliwa i wymaga interwencji lekarskiej, ale też całkowicie jest całkowicie uleczalna.

Hemoroidy to schorzenie pojawiające się, gdy żyły splotu odbytniczego ulegają powiększeniu, krew nie znajduje ujścia. Wówczas w błonie śluzowej rosną krwawiące guzki.

Kto choruje na hemoroidy? Współczesna medycyna podaje, że szczególnie sprzyja powstawaniu hemoroidów siedzący, mało aktywny tryb życia. Ale nie tylko. Narażeni są też i ci, którzy pracują w pozycji stojącej, podnoszą dużo ciężarów. Powodem może też okazać się nieprawidłowa dieta (za mało błonnika, za dużo alkoholu, ostre przyprawy), otyłość, uwarunkowania genetyczne albo inne choroby jak: nadciśnienie, częste zaparcia lub biegunki, choroby wątroby, zapalenia miednicy. Niejednokrotnie borykają się z tym problemem kobiety w ciąży i sportowcy lekkoatleci.

Do typowych objawów żylaków odbytu zaliczyć należy sprawiające znaczny dyskomfort uczucie, że wypróżnienie nie było całkowite. O hemoroidach świadczą też: ból, wysięk (płyn towarzyszący stanom zapalnym), pieczenie w okolicach odbytu, krwawienie. Objawy te mogą, aczkolwiek nie muszą automatycznie zwiastować problemów z guzkami krwawniczymi – sporadyczne pieczenie czy lekkie krwawienie nie oznacza od razu, że będziemy wymagali leczenia.

Niektóre źródła podają cztery etapy przebiegu choroby.

Najpierw pojawiają się niewielkie żylaki i śladowe krwawienie. Nie powinno na tym etapie czuć się większego dyskomfortu.

Następnie powiększone już guzki wypadają z odbytu podczas wypróżniania się, po czym cofają się do wewnątrz. Towarzyszyć może ból i krwawienie. Potem guzki wypadają na zewnątrz bez samoistnego cofania się.

Ostatecznie guzków nie da się nawet ręcznie wprowadzić do odbytu, ulegają zakrzepicy.

W diagnozowaniu hemoroidów niezbędne są bezbolesne, prowadzone przy znieczuleniu, badania: anoskopia (poprzez specjalny wziernik ocenia się stan żylaków), kolonoskopia (poprzez endoskop bada się całe jelito grube).

Leczenie objawowe stosuje się w przypadku pierwszego z wyżej wymienionych stadiów choroby. Pacjentom podaje się farmaceutyki uśmierzające dotkliwy ból, swędzenie. Maści i czopki to najpopularniejsze środki stosowane w terapii mającej na celu złagodzenie, znieczulenie, odkażenie miejsc zapalnych. Czasami lekarze przepisują doustne leki. W bardziej zaawansowanych stadiach choroby stosuje się metody chirurgiczne, np. elektrokoagulację (termiczne uszkodzenie białka), ligaturę metodą Barrona (na guzka nakłada się opaskę, która prowadzi do jego martwicy; metoda ta jest bezbolesna, ale nie stosuje się jej w przypadku ostatniego stadia) czy krioterapię. Prócz tego stosuje się – choć już coraz rzadziej ze względu na małą skuteczność – operacyjne leczenie guzków krwawniczych.